بررسی و مقایسه‎ی اثرات قیمت نفت خام و مالیات فرآورده‎های نفتی بر روی قیمت و مقدار تقاضای تعادلی فرآورده‎های نفتی در کشورهای عضو OECD

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 گروه اقتصاد، دانشکده اقتصاد و علوم سیاسی، دانشگاه شهید بهشتی

2 دانشجوی دکتری اقتصاد دانشگاه ساسکاچوان کانادا

چکیده

کشورهای صنعتی همواره در مذاکرات خود با کشورهای تولید کننده نفت به خصوص کشور های عضوOECD  با اشاره به اینکه افزایش قیمت نفت باعث کاهش رشد اقتصادی می شود، خواهان تلاش این کشورها برای کنترل قیمت نفت با افزایش عرضه نفت هستند.
در این مطالعه ضمن تحلیل سیاست‎های انرژی و اهداف وضع مالیات روی فرآورده‎های نفتی در کشورهای صنعتی، اثرات قیمت نفت خام و مالیات فرآورده‎های نفتی بر روی قیمت و مقدار تقاضای تعادلی فرآورده‎های نفتی با ارائه‎ی یک مدل اقتصاد سنجی مورد تحلیل و بررسی قرار می‎گیرد.
نتایج این مطالعه نشان می‎دهد که اثر مالیات فرآورده‎های نفتی روی قیمت و مقدار تقاضای تعادلی فرآورده‎های نفتی بیشتر از اثر قیمت نفت خام می‎باشد، چرا که افزایش یک درصدی قیمت نفت خام، قیمت تعادلی فرآورده را به شرط ثابت بودن سایر شرایط 22/0 درصد افزایش می‎دهد، در حالی‎که افزایش یک درصدی مالیات‎ها، قیمت تعادلی فرآورده را 61/0 درصد افزایش می‎دهد؛ یعنی اثر آن تقریبا سه برابر تأثیر افزایش نفت خام است. همچنین بر مبنای نتایج حاصل شده، افزایش یک درصدی قیمت نفت خام، مقدار تقاضای تعادلی فرآورده را به شرط ثابت بودن سایر شرایط 03/0 درصد کاهش می‎دهد، در حالی‎که افزایش یک درصدی مالیات‎ها، 07/0 درصد مقدار تقاضای تعادلی فرآورده را (که از نظر کشورهای صنعتی نقش مهمی در تولید و رشد اقتصادی آنها دارد) کاهش می‎دهد، یعنی اثر آن تقریبا 2 برابر تأثیر افزایش قیمت نفت خام است، بنابراین کشورهای تولید کننده‎ی نفت می‎توانند در مذاکرات و چانه‎زنی‎های خود با کشورهای مصرف‎کننده به تبیین نقش مالیات بر قیمت فرآورده‎های نفتی بپردازند و از آنها بخواهند که در جهت تثبیت قیمت فرآورده، تعدیل لازم را در مالیات‎ها انجام دهند .

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

The Effect of the Analysis of Crude Oil Price and Petroleum Products Price Tax on the Market Price and Demand Volume of OECD Country

نویسندگان [English]

  • Mohammad Naser Sherafat 1
  • Mohammad Shakeri 2
1 Department of Economics, Faculty of Economics and Political Science, Shahid Beheshti University
2 Ph.D. Student, University of Saskatchewan, Canada
چکیده [English]

Industrial Countries in their Negotiation with oil producing countries particularly OPEC, in view of the fact that an Increase in the price of oil is conducive to the reduction of economic growth, expect efforts on the parts of these countries to control price through increase in production.
This paper presents an economy assessing model through reviewing energy policy and goals of price taxes on the petroleum products in OECD countries and petroleum taxes on the petroleum market price.
The study reveals that an increase of one percent of crude oil prices will lead to 0.22 percent increase in the market price of the oil products if the other factors are kept constant. one percent increase in tax leads to 0.61 percent increase in the market price of oil products and this is exactly three times increase as a result of one percent increase in the price of crude oil. It should be added that if all factors don't change, there would be 0.03 percent reduction in oil demands. An increase of one percent on tax leads to reduction of 0.07 percent product demand (which is a very important factor in the economy of industrialized countries) and its outcome is twice the result of the increase of crude oil. As a result, oil producing countries can argue and barging on the role of tax on oil products and expect them to fix the price and bring about any modification on taxes.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Oil Products
  • Tax on Oil Products
  • Energy
  • OECD Member Countries
1-   آژانس بین المللی انرژی؛ (1368)، امور اوپک و بین الملل نفت، وزارت نفت، شماره‎ی دوم، سال دوم.

2-    شاکری حسین آباد، محمد؛ (1382)، بررسی و مقایسه اثر قیمت نفت خام و مالیات فرآورده‎های نفتی بر روی قیمت و مقدار تقاضای تعادلی فرآورده‎ها، پایان‎نامه‎ی کارشناسی ارشد، دانشکده‎ی علوم اقتصادی و سیاسی دانشگاه شهید بهشتی.

3-   Adelman, M. A (1980), The World Petroleum Market, Hopkins University press.

4-   Adelman, M. A. (1990), "OPEC at Thirty Years: What Have We Learned?”, Annual Review of Energy, Vol. 15.

5-   Bentzen, J. and T. Engested (1993), "Short and Long Run Elasticities in Energy Demand: A Co–integration Approach", Energy Economics, Vol. 15.

6-   Enders, T. (1975), "OPEC & the Industrial Countries: The Next Ten Years". Foreign Affairs.

7-   Goel, R. K. and M. A. Nelson (1999),"The Political Economy of Motor Fuel Taxation", The Energy Journal, Vol. 20, No .1.

8-   Gupta, S. and M. Walter (1995), "Taxation of Petroleum Products Theory and Empirical Evidence", Energy Economics, Vol. 17, No 2.

9-   Hsiao, C. (1997),"Statistical Properties of the 2SLS Estimator under Co- integration", Review of Economic Studies, No. 64.

10-    International Energy Agency, Energy Balance in OECD Countries, 1998- 2008.

11-    International Energy Agency (2008), Oil Information.

12-    International Energy Agency, Energy Prices and Taxes, Quarterly Statistics, Fourth Quarter 1998- 2008.

13-    International Energy Agency (1989), Energy Policies and Programs of IEA Countries, Review OECD, Paris.

14-    International Energy Agency (1996), Taxing Energy in OECD Countries: "Why and How".

15-    International Energy Agency (1982), World Energy Outlook, OECD Paris.

16-    M.I.T. Center of Energy Policy Research (1990), The First Oil Price Explosion, 1971-79.

17-    OECD (2009), OECD Economic Outlook, No. 85, OECD Economic Outlook: Statistics and Projections (database).

18-    Silberberg, E. (1990),"The Structure of Economics: A Mathematical Analysis", McGraw- Hill.